Hermes 's Home: nghị luận xã hội

Hiển thị các bài đăng có nhãn nghị luận xã hội. Hiển thị tất cả bài đăng

21 thg 2, 2014

"Hiền tài là nguyên khí quốc gia" và vấn đề "Chảy máu chất xám"

Đề: phân tích câu "Hiền tài là nguyên khí quốc gia" cũng như nếu ý kiến của em về tình trạng "Chảy máu chất xám" của nước ta hiện nay

“ Hiền tài là nguyên khí quốc gia” quả không phải là câu nói sai lầm. Tuy nhiên, nếu nói như vậy chẳng phải Việt Nam chúng ta đang đánh mất “nguyên khí” của chính chúng ta hay sao? Tình trạng chảy máu chất xám hiện đang là một thực trạng đau đầu của xã hội nước ta hiện nay, khi giới trẻ cứ lần lượt rời quê hương này để học tập và dựng nghiệp ở nước khác, mà bản thân nước ta cũng chưa thật sự tìm được giải pháp giải quyết hợp lí nào.

Trước tiên, tại sao nói “Hiền tài là nguyên khí quốc gia” là không sai? Nhân tài thôi chưa đủ để được gọi là hiền tài. Hiền tài phải là người không chỉ tài cao học rộng mà còn phải có đức hạnh, không khiến người khác chê cười. Nguyên khí theo nghĩa Hán là khí chất cơ bản nhất làm nên sự sống và phát triển sự vật. Qua đó, ta có thể thấy tầm quan trọng của hiền tài mà câu nói đã đề cập tới. Như vậy, vì sự sống còn và phát triển của nước nhà, hiền tài đóng vai trò rất quan trọng và không thể thiếu, gắn liền chặt chẽ với sự thịnh, suy của đất nước. Họ là thành phần tri thức, có kinh nghiệm kĩ thuật cũng như đạo đức để phát triển đất nước. Nếu một đất nước chỉ toàn những kẻ vô đạo đức hay không có kĩ thuật hay kiến thức thì đất nước đó sẽ chẳng khác gì quay trở lại thời kì đồ đá nguyên sơ nhất, mãi mãi dậm chân tại đó mà không thể đi lên. Bệnh dịch sẽ không có bác sĩ chữa trị, mùa màng sẽ khó bội thu khi nông dân thiếu hiểu biết, tệ nạn sẽ tràn lan khi con người không có đạo đức hay kiến thức. Từ những hình ảnh trên, ta có thể cảm nhận được sự thiết yếu của hiền tài đối với một đất nước.

Mặc dù câu nói đã được khắc trên bia đá (là tiêu đề của bài văn bia) từ hàng trăm năm về trước, nhưng cho đến nay, lời dạy này vẫn luôn là quan niệm đúng đắn, có ý nghĩa tích cực cần được giứ gìn và tiếp tục phát triển. “Nguyên khí thịnh thì thế nước mạnh rồi lên cao.”, “Nguyên khí suy thì thế nước yếu rồi xuống thấp”. Do thấy được tầm quan trọng của hiền tài, từ xưa, các đấng minh vương luôn “lấy việc bồi dưỡng nhân tài, kén chọn kẻ sĩ, vun trồng nguyên khí làm việc đầu tiên”. Ngay từ hơn một ngàn năm trước, các đời Lí, Trần, Lê đã cho lập các khoa thi tuyển chọn, phong chức tước cho những con người tài năng. Một minh chứng hùng hồn nhất chính là khi vua Lý Thánh Tông cho xây Văn Miếu – Quốc Tử Giám – trường đại học đầu tiên tại Việt Nam, một nơi để thờ Khổng Tử, thể hiện sự ngưỡng mộ về tài sức của ông. Song song đó, Quốc Tử Giám còn là nơi giáo dục, tạo ra các hiền tài cho đất nước mà ngay từ đầu chính là con của vua, quan, quý tộc. Bấy nhiêu vẫn được cho là chưa đủ, do đó, vua Lê Thánh Tông lại cho lập bia để tuyên dương những người tài thi đỗ tiến sĩ. Mục đích không chỉ dùng để vinh danh mà còn làm động lực thúc đẩy nhân dân học tập cũng như làm bàn đạp cho các tiến sĩ đã được khắc tên càng tiến xa hơn nữa trong sự nghiệp xây dựng bảo vệ tổ quốc. Bên cạnh đó, hành động này giúp cho người đời sau như chúng ta hiểu được vai trò của người hiền tài, lưu gương sáng và động viên cho người đời sau.

Thế tại sao lại nói “ Chảy máu chất xám” lại đang là vấn nạn đau đầu? “Chảy máu chất xám” thuật ngữ dùng để chỉ vấn đề di cư quy mô lớn của nguồn nhân lực có kiến thức và kĩ thuật từ một nước qua những nước khác. Đối với các nhà có tiền của thì việc du học tất nhiên không phải là vấn đề, nhưng kể cả con em của các gia đình bình thường hay thậm chí kém may mắn cũng nỗ lực tìm kiếm học bổng của các trường học danh tiếng ở nước ngoài. Tình trạng hiên nay chính là các học sinh sinh viên sau khi ra nước ngoài học tập và tốt nghiệp thì rất ít em trở về. Những số liệu cho thấy khoảng 70% sinh viên du học không trở về nước sau khi tốt nghiệp. Hầu hết các em ở lại đất nước mà mình học tập để tiếp tục làm việc, nhập quốc tịch và thậm chí bảo lãnh cả gia đình sang định cư. Nhiều người chia sẻ rằng sau khi tốt nghiệp, họ cũng nghĩ sẽ trở lại Việt Nam làm việc nhưng với tình hình kinh tế suy thoái hiện nay, họ thật sự không có cơ hội cũng như không dám mạo hiểm. Các sinh viên sau khi tốt nghiệp cảm thấy chán nản bởi không thật sự có thể áp dụng tất cả những gì mình học được ở quê nhà, mà nguyên nhân chính thường là do các kiến thức của họ còn quá mới mẻ ở Việt Nam.

Nếu nói đến một số nguyên do thì phải chăng chính sách giáo dục của nước ta chưa thích hợp? Có nhiều tranh cãi cho rằng việc để các em ra nước ngoài học tập là một hành động đúng, giúp các em có cơ hội học tập và trải nghiệm tốt hơn để trở về và giúp ích cho tổ quốc, nhưng thực trạng lại không phải vậy. Tất nhiên ở đây chúng ta không đề cập tới các con em gia đình có tiền của ra nước ngoài học tập thất bại và quay về nước. Nguyên nhân có lẽ dù không đề cập thì mọi người cũng hiểu được phần nào. Đa phần giới trẻ hiện nay rất bức xúc với chính sách giảng dạy “ưu tiên lý thuyết” của nước ta. Nếu so sánh với các trường học nước ngoài, chúng ta có thể thấy họ luôn lấy mục tiêu “học là để hành” làm mục tiêu đầu. Tuy Việt Nam ta cũng cố gắng học theo, nhưng vấn đề lý thuyết vẫn chiếm quá nặng nề trong chương trình học của học sinh, thậm chí một số kiến thức còn thuộc dạng chuyên sâu mà bản thân học sinh không thật sự cần khi ra đời sống. Cũng không thể trách được khi nước chúng ta hiện tại chỉ là một nước đang phát triển, các cơ sở vật chất vẫn chưa hoàn thiện nên hiển nhiên điều kiện để các em thực hành sẽ thấp hơn nhiều so với các nước phát triển.

Bên cạnh đó không thể không kể đến các nước khác còn đưa ra các chính sách rất đang mơ ước thu hút người tài như các học bổng 100% học phí toàn phần, bao cả phí ăn ở. Thậm chí một số quốc gia như Nhật Bản còn có các chính sách hỗ trợ việc làm thêm với mức lương thậm chí còn cao hơn lương cho người hợp tác lao động cho các du học sinh. Trong khi ở nước ta, các em phải đóng một khoảng tiền mà càng lúc giá lại càng tăng mỗi năm cho việc đi học thêm hay học hè tại trường, ở nước khác, người ta thậm chí còn trả tiền để chính các em đi học. Họ thậm chí còn hứa cho các em vay tiền để học tiếp, bù lại chính các em phải làm việc tại nước họ sau khi ra trường. Họ cấp các em nhà, xe và thậm chí hỗ trợ các em kết hôn và các phí sinh hoạt gia đình rất hoành tráng. Trước những cám dỗ tuyệt vời như vậy, liệu còn bao nhiêu em thật sự muốn trở về để góp phần giúp nước ta phát triển? Ngoài ra, một trong các nhân tố quyết định chính là ở gia đình các em, khi nhà nhà đều muốn con em mình ra nước ngoài để có được mức lương cũng như điều kiện sống tốt hơn, sau này còn có thể bảo lãnh người nhà ở cùng hay ít nhất gửi lương giúp đỡ gia đình hàng tháng. Thậm chí có một số gia đình đầu tư (nhất là về mặt ngoại ngữ) cho con em mình ngay từ khi còn rất nhỏ để mong các bé sau này sẽ có nhiều cơ hội học tập tại nước ngoài hơn người khác. Chính các cha mẹ phụ huynh học sinh luôn cố gắng tìm mọi cách, đốc thúc các em học học hành để ra khỏi Việt Nam, vì theo họ, “chỉ ở trong nước thì sẽ không bao giờ phát triển được. Đây chính là một số nguyên do cơ bản dẫn đến hiện tương “ Chảu máu chất xám” tại Việt Nam.

Cuối cùng, chúng ta vẫn phải thấy rằng điều này hoàn toàn không thể chỉ đổ lỗi cho bộ giáo dục hay nhà nước. Bản thân mỗi người phải tự giác ý thức và nỗ lực để trở thành hiền tài vừa có tài vừa có đức cho đất nước. Cũng chính vì nguyên do các em đi ra nước ngoài sinh sống và làm việc, không trở về khiến cho đất nước ta mất đi rất nhiều nhân tài. Nhiều nhà chức trách cho rằng một du học sinh sẽ có cơ hội việc làm tốt và đảm bảo hơn rất nhiều so với các học sinh tốt nghiệp trong nước bởi họ có ngoại ngữ cũng như kĩ thuật. Bên cạnh đó, nhà nước cũng đã rất cố gắng trong việc hạn chế chảy máu chất xám đang diễn ra. Một trong các giải pháp hiệu quả nhất là chính sách J-VISA. Đây là chính sách yêu cầu sinh viên trở về nước sau khi tốt nghiệp được Hoa Kì ban hành nhầm cải thiện tình trạng chảy máu chất xám ở Việt Nam. Với chính sách này, sinh viên trong hai năm không thể trở lại Mỹ với Visa nhập cư hay lao động. Nhà nước ta cũng rất cố gắng hỗ trợ tiền lương và nhà ở. Song điều kiện của các chương trình này không đồng nhất bởi thực tế là chính phủ Việt Nam khổng đủ điều kiện thực sự để cung cấp những việc làm phù hợp với những đối tượng này.

“Hiền tài là nguyên khí quốc gia” Người xưa dạy bảo chẳng mấy khi sai. Nhưng Việt Nam chúng ta hiện nay đang đánh mất hiền tài của chính mình. Dù một số chuyên gia cho rằng số tình hình “chảy máu chất xám” đau đầu hiện nay sẽ chỉ diễn ra trong một thời gian ngắn và số lượng người quay về nước ở những năm tiếp theo sẽ tăng ở những năm tiếp theo, song đó cũng không phải là một sự chắc chắn. Bản thân những con người đang ngồi trên ghế nhà trường như chính chúng em phải cố gắng trao dồi đạo đức cũng như kiến thức, nỗ lực để chính mình trở thành hiền tài cho chính quốc gia này.

Messie Huỳnh

24 thg 1, 2013

Xả rác- hành vi hủy hoại cuộc sống

Cuộc sống hiện nay đang tồn tại nhiều vấn đề cấp bách cần được xử lí triệt để. Trong số đó, vấn đề về môi trường đang là mối quan tâm hàng đầu của thế giới và hiện tượng xả rác chính là vấn đề bức bách nhất.

Biểu hiện của hiện tượng xả rác rất đa dạng. Ăn xong một que kem hay thanh kẹo, xé xong một bao nilông hay gói bánh, người ta không ngần ngại mà vứt xuống đất. Uống xong một lon nước ngọt hay chai nước suối, người ta lại tiện tay quăng ngay xuống sông. Ngồi trên ghế đá công viên ăn một ly mì nóng, người ta thậm chí còn để luôn cả ly mì trên ghế, chẳng buồn vứt đi dù thùng rác cách họ chỉ vài bước chân. Bản thân những người lưu thông trên đường vẫn có thói quen vứt rác xuống lòng đường. nào có ai trong số họ thấy hổ thẹn với hành vi của mình. Có một số người nhai xong một tép kẹo cao su thì tiện tay dính nó lên ghế bản thân đang ngồi rồi bỏ đi. Một biểu hiện phổ biến khác là các tài xế chở gạch đá thừa từ các công trình thường đổ chúng ra đường vắng hay bờ sông. Một số hàng quán bên đường sẵng tay đổ các loại nước rửa, thức ăn dư thừa xuống cống gây tắc nghẽn và mùi khó chịu. Một số hộ gia đình vì lo sợ tốn tiền xử lí rác mà vứt các bao rác sinh hoạt xuống con sông gần nhà, gây ô nhiễm nguồn nước. Giờ đây, dù đường lớn hay hẻm nhỏ, từ nơi công cộng đến chỗ riêng tư, ta đều có thể bắt gặp rác.

Tất cả các nguyên nhân đều bắt đầu từ thói chay lười và sự thiếu ý thức của người dân hiện nay. Ai ai cũng cho rằng vứt một bao thuốc lá hay một chai nước rỗng cũng chẳng gây hại gì. Con người ta vì lười biếng làm cho mờ mắt, chỉ biết thấy cái lợi trước mắt mà quên đi cái lợi cho tập thể hay lợi ích trong tương lai xa. Đừng nghĩ rằng hành vi này chỉ tồn tại ở những người vô học mà kể cả học sinh, sinh viên, công nhân viên- những con người có học thức- đều là thủ phạm của hành vi giết hại môi trường này. Nhìn đâu cho xa, cứ quan sát sân trường trước và sau giờ chơi sẽ thấy. Sân trường trước giờ chơi khang trang sạch sẽ bao nhiêu thì sau giờ chơi lại nhơ nhuốc bẩn thiểu bấy nhiêu. Các gói bánh kẹo rải rác khắp nơi, ly mì thì nằm ngổn ngang trên các ghế đá, thậm chí có ly đỗ cả phần mì chưa ăn hết ra bàn trông thận dơ bẩn. Điều này thật khiến cho các giáo viên cũng như các cô vệ sinh đau đầu. Hay như trường hợp các sinh viên, họ phát tờ rơi quảng cáo khiến khắp các đoạn đường rải rác giấy, làm công việc dọn đường của nhiều người vốn đã khó nhọc nay còn cơ cực hơn. Phải chăng việc dọn dẹp sạch sẽ ngăn nắp nhà cửa thì không sao còn ra đường thì cứ việc bạ đâu quăng đấy. Nhiều người trông thấy những chiếc xe hơi đầy sang trọng đắt tiền mở vẫn thản nhiên mở cửa sổ xe và xả rác xuống lòng đường liền tỏ ra chê bai nhưng suy xét lại thì chẳng ai hơn ai cả. Một lí do khác chính là nhà nước vẫ chưa mạnh tay xửa lí vấn đề này. Ở một số nước trên thế giới, người ta rất xem trọng việc giữ vệ sinh môi trường và sẵng sàng phạt tiền những người có hành vi gây ô nhiễm. Bên cạnh đó, công dân các quốc gia này cũng được giáo dục rất kĩ về việc giữ vệ sinh. Đang buồn thay, tại Việt Nam, tất cả cũng chỉ dừng lại ở việc kêu gọi, không hề có hình phạt hay bất kì sự răn đe nào. Hãy nhìn nước ta vài năm trước, có mấy ai đội nón bảo hiểm như hiện nay. Nhưng từ khi nhà nước đưa ra luật và xử phạt về việc đội nón bảo hiểm khi lưu thông cho người điều khiển xe gắn máy thì đội nón khi ra đường đã trở thành một nếp sống của người dân Việt Nam. Ngoài ra, việc xử lí rác chưa được thực hiện tốt , người phụ trách việc xử lí thiếu trách nhiệm cũng như những con người làm nghề dọn dẹp vệ sinh vẫn còn thiếu sự thiếu tôn trọng cũng là các lí do gây ra hiện tường xả rác.

Về tác hại, chỉ cần chú ý đôi chút thì ai cũng có thể nhận ra hành vi tưởng chừng như nhỏ nhặt ấy đã ảnh hưởng đến cuộc sống như thế nào. Đầu tiên, xả rác ảnh hưởng trực tiếp đến mĩ quan đô thị. Có những nơi để bảng khu phố văn hóa nhưng vẫn có cỏ dại um tùm, rác rến ngổn ngang. Các công viên, bờ sông vốn là nơi thư giản, tập thể dục của nhiều ông bà cô bác nay đầy rác thải, dòng sông đen ngòm với hình ảnh rác trôi lềnh bềnh cùng mùi hôi thối bốc lên nồng nặc khiến chẳng ai muốn đến. Nước ta đang trên đà phát triển và được nhiều quốc gia biết đến. Điều đó giúp nước ta hằng năm đón một lượng du khách khổng lồ đến tham quan giải trí, biến ngàng du lịch trở thành một trong các ngành kinh tế không thể thiếu trong công cuộc công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước. Có lần, một du khách đã tỏ ra ngạc nhiên và hỏi tôi tại sao người Việt Nam có thể vô tư quăng rác xuống đường dù thùng rác nằm ngay bên cạnh khiến tôi chỉ cười mà chẳng biết phải giải thích như thế nào. Thật đáng xấu hổ! Thử hỏi có ai dám đến Việt Nam để vui chơi trên một bãi biển đầy rác, hay đến một nơi như thế này để hợp tác đầu tư phát triển. Nếu tình trạng này cứ tiếp diễn, các ngành kinh tế nước ta rồi sẽ đi về đâu. Đâu chỉ vậy, việc xả rác còn ảnh hưởng rất lớn đến sức khỏe con người. Môi trường hôi thối và ô nhiễm nguồn nước đã góp phần gây ra các bệnh về đường ruột. Những hàng quán ven đường cạnh những bãi rác chính là điều kiện thuận lợi cho giun sán phát triển. Các bãi rác chính là nơi lí tưởng cho ruồi muỗi phát triển, gây ra các bệnh như sốt xuất huyết, sốt rét. Có một thời kì, do gà vịt chết mà người ta ngại gọi cơ quan pháp y xử lí mà tiện tay quăng xác xuống sông, khiến đại dịch H5N1 bùng nổ tràn lan. Một số người tìm cách xử lí rác nhưng không đúng cách, đốt các loại rác khiến khói độc lan tràn gây ôn nhiễm không khí và các bệnh đường hô hấp. Tệ hơn, một số gia đình sinh sống trên các con sông thường đổ các loại nước thải, rác thải sinh hoạt và cả việc tiểu tiện xuống dòng sông phía dưới nơi mình sống, rồi lại lấy chính nguồn nước đó để sinh hoạt, tắm rửa giặt giũ và cả nấu ăn. Hành vi xả rác còn làm tiêu hao rất nhiều tiền của cũng như thời gian quí báu. Xả thì dễ, gom thì khó. Hãy tưởng tượng một nhóm trực lớp đã phải mất đến mười lăm phút chỉ để quét rác khỏi lớp học chứ chưa kể đến việc lau bảng thay vì khoảng thời gian dư ấy đủ để cho các học sinh ôn lại bài. Tuy nhiên, một số học sinh khác lại cho rằng những người này thật rãnh vì quét rồi thì lại có người xả thôi nên tốt nhất là không cần quét. Điều này khiến cho lớp học ngày càng dơ bẩn và thật khó khăn cho cả thầy cô và học sinh để có thể học tập trong một môi trường như thế. Việc xả rác bừa bãi cũng khiến việc phân loại và xửa lí rác trở nên khó khăn hơn. Các túi nilông được làm từ nhựa đầy độc hại không bao giờ phân hủy gây tắc nghẽn các cống nước, tiêu tốn thời gian và tiền của sửa chữa.

Nếu có ai xem bộ phim Wall-E sẽ thấy hãi hùng trước giả thuyết của bộ phim này. Tuy là phim hoạt hình nhưng bộ phim cũng đã phần nào truyền tải thông điệp về môi trường cho người xem, khiến người lớn giật mình và trẻ nhỏ có ý thức hơn trước viễn cảnh trái đất bảy trăm năm sau chỉ còn là một bãi rác khổng lồ, mất đi sự sống. Xin đừng để trái đất một ngày kia trở nên như thế. Người ta vẫn hay đổ lỗi cho người khác, nhưng hãy nhìn lại chính mình xem, bạn đúng bao nhiêu phần trăm trong những hành vi trên. Nếu hỏi thì ai ai cũng cho rằng đây là việc xấu, nhưng có mấy ai làm tốt đâu. Người lớn làm gương, trẻ nhỏ bắt chước, hành vi xả rác đã trở thành một thói quen khó bỏ của người Việt. Thay vì xả rác, hãy bỏ rác vào thùng để góp phần làm xanh thế giới. Những túi nilông còn xài được thì cứ giữ lại, đừng vứt lung tung. Nếu thấy không cần thiết, hãy mang túi xách của bản thân và từ chối nhận túi nilông khi đi mua sắm. Tái sử dụng, tái chế những thứ bỏ đi để hạn chế lượng rác thải. Hãy làm gương cho trẻ nhỏ để thế hệ sau ý thức hơn trong việc bảo vệ môi trường. Tổ chức và tham gia các câu lạc bộ vì môi trường xanh, đi dọn dẹp các bờ sông, công viên hay đơn giản là khu phố mình ở và kêu gọi mọi người cùng chung tay thực hiện. Tuyên truyền, vận động và nâng cao ý thức người dân về tác hại của việc xả rác và và tầm quan trọng của môi trường xanh. Ngoài ra, cơ quan nhà nước cần mạnh tay hơn và có giải pháp trong việc xử lí triệt để hiện tượng xả rác. Đây chỉ là một số ít giải pháp để giúp đỡ phần nào thực trạng hiện nay.

Hiện tượng xả rác hiện nay vẫn đang là đề tài nóng hổi của toàn thế giới. Một quốc gia, một con người muốn phát triển thì điều kiện tiên quyết chính là môi trường. Hãy bảo vệ môi trường, loại bỏ hiện tượng xả rác, tự nghĩ ra các giải pháp và hành động ngay để bảo vệ màu xanh của trái đất, để sống an toàn và chất lượng cuộc sống của mọi người cũng như chính bạn được nâng cao. Nhặt rác bỏ vào thùng rác chính là hành động của một người có văn hóa.

Messie Huỳnh